Eric Willems over Medeschuldig


De speech uitgesproken op 3 september 2003
Eric Willems, Algemeen directeur Standaard Uitgeverij nv
Eric WillemsBeste Bob, lieve Jenny
Mijnheer de fractieleider,
kabinetsmedewerker van de minister van cultuur
Dames en heren, beste vrienden


In Vlaanderen, net als in de ons omringende landen, is het aantal literaire thrillers dat de laatste jaren doorstoot naar de bestseller lijsten systematisch toegenomen. Bij onze noorderburen zijn het evenwel vooral buitenlandse – in de eerste plaats Angelsaksische – auteurs die de top 10 bezetten.

Ook in Vlaanderen doen een aantal buitenlandse auteurs het goed, maar de absolute nummers 1 zijn toch onze eigen schrijvers.

Dat heeft ongetwijfeld te maken met de belangstelling van de Vlaamse lezer voor de directe omgeving, de lokale klankkleur, maar meer nog met de kwaliteit van de literaire thriller in Vlaanderen.

Bob Mendes, auteur sedert 1984, is de exponent van dit kwalitatieve aanbod: ‘Mendes kan zich met Ludlum of Clavell meten’ – schrijft de Haagsche Courant, terwijl o.m. De Volkskrant dan weer de parallel trekt met F. Forsyth.

Ooit debuteerde Bob als poëzie auteur; als thriller schrijver zou hij dit laatste genre mee volwassen maken. En uiteindelijk was hij het die het Genootschap van Vlaamse Misdaadauteurs oprichtte. Dat dit Genootschap vandaag onderdeel uitmaakt van de Vlaamse Vereniging voor Letterkundigen is opnieuw een stap naar de canonisering, en de aanvaarding van het misdaadgenre als effectief onderdeel van de literatuur.

Vandaag verschijnt Bob Mendes’ nieuwste roman: ‘Medeschuldig’: het verhaal van de joodse kunstschilder Jozef Heine én van de voortvluchtige Sofie Moons.

Zoals steeds heeft Bob ook voor dit boek uitvoerig research gepleegd: als grootmeester in de faction thriller creëert hij opnieuw een spannend verhaal met een hoge werkelijkheidsgraad dank zij veel voorbereidend onderzoek.

Zoals ook de vorige boeken wordt de lezer meegesleept in een razendsnel, met de nodige peripetieën gekleurd verhaal: de lezer wordt verrast door de diverse invalshoeken waaruit het verhaal wordt verteld, de literair geschoolde lezer zal ongetwijfeld smullen van de perspectiefwisselingen, die het verhaal – ook verteltechnisch – op een uitzonderlijk niveau tillen.

Ook in dit verhaal is de maatschappijkritiek nooit veraf. Het thema van de joodse identiteit is het decor van het gebeuren, waarbij de slagschaduw van de tweede wereldoorlog, maar vooral de gebeurtenissen in Sabra en Shatila bij het hoofdpersonage leiden tot schuldgevoelens en wroeging, basis van het psychologisch portret van Jozef Heine.

In De Standaard der Letteren schreef Joris van Hulle dat Bob Mendes ‘makkelijks halve tot de misdaadliteratuur gerekend wordt, maar dat zijn werk terzelfder tijd de klassieke wetten van het genre overstijgt’, en dat geldt zeker ook voor dit boek.

Want, Bob maakt het de lezer niet altijd gemakkelijk: bij hem geen vast weerkerende personages, van wie de lezer de achtergrond al kent, een duo meestal dat – soms met heel wat toeval – een misdaad oplost. Telkens opnieuw creëert hij een nieuw universum, maar tekent hij zijn personages en de verhaallijn met zoveel verve dat de lezer zich snel in het verhaal thuis voelt.

Dat is de reden van het succes van Bob: niet alleen bij tienduizenden lezers, maar ook bij vooraanstaande recensenten in binnen- en buitenland.
Niet toevallig won hij al twee maal De Gouden Strop – de hoogste onderscheiding voor spannende boeken in het Nederlands taalgebied – en werd hij vertaald in Bulgarije, Duitsland, Frankrijk, Spanje, Tsjechië - maar ook buiten Europa in Japan en de VS.

Niet toevallig mocht hij een lezing ten behoeve van het Archive of World Literature on Tape houden voor het Library of Congress in Washington – een eer die in Vlaanderen, buiten Bob Mendes enkel Hugo Claus te beurt viel.

Dit jaar vierde Bob zijn 75ste verjaardag, met een verrassende jeugdigheid. Ook met Medeschuldig bewijst hij dat hij als auteur nog steeds verder groeit, zijn ‘meesterschap in misdaad’ nog verder evolueert.

Eric Willems
2003-09-03
medeschuldig_bob_willems.jpg - 32362 Bytes
foto: Jan Van Der Perre
pagina terug terug naar boven

© copyright Bob Mendes, all rights reserved

Hosting & Webdesign by Linulex

Concept by Artchronicles